Ook dit jaar vond er een samenwerking plaats tussen Marres en het Broeklandcollege, Hoensbroek. Voor het vak Kunst en Culturele/Kunstzinnige Vorming brachten derdejaars een bezoek aan de tentoonstelling Porous Grounds, Sacred Codes en kregen zij daarnaast vier verdiepende lessen op school. De lessenreeks begon met het luisteren naar het onzichtbare collectieverhaal over Ubbi, Tisóoli van Selly Raby Kane. Leerlingen maakten aantekeningen tijdens het luisteren en verwerkten deze vervolgens tot een kleine schets: hoe denk jij dat het kunstwerk eruitziet? De week erna konden de leerlingen het kunstwerk eindelijk met eigen ogen zien tijdens hun bezoek aan Marres.
In de lessen die volgden gingen de leerlingen aan de slag met het creëren van een soundscape van het Broeklandcollege, geïnspireerd op het werk Kuurèl bu tèèd van geluidskunstenaar Maguette Dieng. Dieng verwerkt omgevingsgeluiden uit onder andere Dakar in haar kunstwerken en DJ-sets. De leerlingen brainstormden eerst in groepjes over geluiden die typerend zijn voor hun schoolervaring, zoals het krassen van stoelen over de vloer, een receptionist die hen elke ochtend begroet of het geschreeuw van leerlingen in de pauze.
De volgende stap was het opnemen van deze geluiden in de school. De leerlingen liepen daarom met hun telefoons door het gebouw, op zoek naar geluiden die horen bij het Broeklandcollege. Vervolgens monteerden zij de opnames individueel in het programma Wavacity. Om hen hierin te ondersteunen, had ik een uitgebreide handleiding geschreven over de knopjes en tools die zij konden gebruiken. Dit bleek voor sommige leerlingen best uitdagend, maar het merendeel vond het erg interessant om te doen. Vaak kreeg ik te horen dat zij met veel plezier experimenteerden met de verschillende geluiden. Het was een geslaagd lesprogramma en ik heb veel geleerd tijdens het uitplooien van Wavacity, maar dat was zeker de moeite waard!
Op zaterdag 18 april vond de laatste bijeenkomst plaats van het Extended programma Collectivity. Extended is het jongerencollectief van Marres en de Jan van Eyck academie dat vijf maanden lang elke zaterdag bijeenkomt. Jongeren tussen de 16 en 21 jaar werken direct met kunstenaars en ontdekken meer over het artistieke proces. Daarnaast ervaren deelnemers wat er allemaal gebeurt achter de schermen van een culturele instelling. Het allermooiste aan Extended is dat het jongeren samenbrengt en hen de ruimte biedt om te werken, uit te wisselen, te verbinden, hun passie te volgen en onder begeleiding toe te werken naar een eindproject.
De huidige editie, Collectivity, telde twaalf deelnemers en was verbonden aan de tentoonstelling Porous Grounds, Sacred Codes bij Marres. De workshops werden verzorgd door kunstenaars die in hun eigen praktijk bezig zijn met thema’s die ook in de tentoonstelling aan bod komen: diaspora, migratie, collectiviteit/gemeenschap en het recht op ondoorzichtigheid.
Modeontwerper en voormalig Jan van Eyck resident Rafael Kouto nam de deelnemers in een tweedelige workshopserie mee in de wereld van creatief upcycling. De kledinglijn van Kouto kenmerkt zich door een hybride esthetiek waarin West-Afrikaanse en Zwitserse culturele elementen worden gecombineerd. De Extended leden namen een kledingstuk van thuis mee dat ze eerst kritisch moesten analyseren en vervolgens omtoverden tot iets nieuws. Kouto daagde Extended uit om te experimenteren en gebruik te maken van onconventionele materialen en technieken.
De workshop van Kouto vond plaats op de Jan van Eyck Academie, zijn voormalige werkplek. Het algehele Extended programma Collectivity werd afgetrapt met een bezoek aan de Open Studios van de Jan van Eyck academie– een eerste ontmoeting met de kunstenaars en werkplekken die later in het programma terug zouden komen. Zo volgden de Extended deelnemers een workshop van Ticho Brouwers, coördinator van het houtbewerking lab. Brouwers ging met de deelnemers in gesprek over hout en de verschillende soorten, kwaliteiten en bewerkingstechnieken van dit veelgebruikte materiaal. Extended ging naar huis met zelfgemaakte houten snijplanken die ze onder begeleiding van Brouwers hadden afgewerkt op een van de vele machines in het lab.
Het Foodlab van de JvE stond deze keer ook op de planning. Deelnemers werden ontvangen door chef en kunstenaar Marente van der Valk en gingen meteen aan de slag in de tuin met het plukken van kruiden voor thee. Vervolgens maakten ze met medicinale kruiden een zalf. Samenwerken en precisie vormden een belangrijk onderdeel van deze workshop, en het was mooi om te zien hoe deze bijeenkomst de Extended deelnemers dichter bij elkaar bracht.
Een andere workshop waarin de deelnemers elkaar beter leerden kennen, was de fotografieworkshop van Extended stagiair Noor Roodenrijs. De deelnemers moesten nadenken over de manier waarop ze zichzelf wilden presenteren en kregen allemaal een vriendenboekje waarin ze vragen moesten beantwoorden als: “what did you want to become when you were little?”, “What’s the name of your childhood teddy?”, “List of words that you like, for whatever reason”, “Draw yourself if you were a mug.” De teksten en foto’s die uit deze workshop voortkwamen werden uiteindelijk gedeeld op het Instagramkanaal van Extended (@marres_extended).
In samenwerking met Intro in Situ en de Universiteit Maastricht presenteerde componist Graham Fitkin zijn project TREELINE, en Extended mocht daarbij aanwezig zijn. Tijdens een videogesprek vertelde Fitkin over zijn fietstocht langs alle oerbossen van Europa (2500 mijl!), waarbij hij geluiden opneemt van bomen. Op basis hiervan zal hij een muzikaal stuk componeren dat hij later zal uitvoeren in de tien landen die hij per fiets doorkruist. Een belangrijk aspect van TREELINE is de verbinding tussen gemeenschappen en hun omgeving, de bomen en het bos. Daarom organiseert Fitkin workshops rondom een lokale boom. In Maastricht werd een reuzensequoia op de algemene begraafplaats gekozen. Hier kreeg Extended een lezing van Dr. Roy Erkens, over de boom, diens eigenschappen en (migratie)geschiedenis. Extended sloot de workshop af met het maken van een sensory map van de boom.
Naast workshops die aansluiten op de thematiek van de tentoonstelling, bestaat het Extended programma ook uit inspiratiesessies, waarbij bezoeken worden gebracht aan partners uit het culturele veld van Maastricht. Een bezoek aan FASHIONCLASH, en specifiek de tentoonstelling “Collective Movements” bij Bureau Europa, is daar een mooi voorbeeld van. Later stond er nog een bezoek aan Bureau Europa op de planning. Extended bezocht de tentoonstelling Godsvermogen van Maarten van den Berg en kregen van hem, samen met Marco Hornstra – de bronsgieter met wie hij samenwerkt – inzicht in zijn werk en het artistieke proces.
Een andere partner in de stad die we bezochten was S.A.C. (Space for Art & Culture), waar we in gesprek gingen met Karin Smits over de rol van S.A.C binnen de Maastrichtse kunstscene en de uitdagingen waar jonge kunstenaars tegenaan lopen.
Na al deze workshops en inspiratiesessies was het tijd om zelf aan de slag te gaan en de opgedane kennis te gebruiken als opstap naar een programma voor Museumnacht Maastricht. Uiteindelijk ontwikkelde Extended een workshop waarin deelnemers een klein figuur (een soort pop of amulet) maken van textiel dat hun eigen identiteit, herinneringen, en verbeelding weerspiegelt. Hiermee werden bezoekers uitgedaagd om na te denken over hoe objecten persoonlijk en cultureel betekenis dragen.
De workshop tijdens Museumnacht Maastricht was erg populair; er zaten constant mensen met naald en draad in de hand om de poppetjes te maken. Voor de Extended deelnemers was dit erg inspirerend om mee te maken:
I absolutely adored Museumnacht! It was so much fun working with people that share my interests and also show visitors how much fun Extended was. I liked how I interacted with visitors. I am normally quite shy but Extended gave me the chance to show them how courageous I can be. Although talking with people went surprisingly well, I still had some difficulties with approaching people. The final workshop was such a great success though! I really had a lot of fun. I honestly needed that energy boost. I am really going to miss this.
Als Extended coach is het fantastisch om deze woorden te lezen. Het is erg bijzonder om deelnemers in een aantal maanden te leren kennen en hen te zien ontwikkelen en groeien. Het is zo belangrijk voor jongeren om een veilige plek te hebben waar ze creatief met elkaar aan de slag kunnen. Het is een eer om ze dat binnen het Extended project te kunnen bieden en ik kijk nu al uit naar de volgende editie.
Na een eerste uitstapje op donderdag 19 februari komt MIK BSO in april weer op bezoek! De tentoonstelling Porous grounds, Sacred codes was voor sommigen niet de eerste keer. De lentezon scheen, we verzamelden in de tuin. Met vreugdesprongen stond de helft klaar om weer aan de slag te gaan, terwijl de anderen met nieuwsgierige ogen toekeken. Vol enthousiasme en concentratie ging de groep op onderzoek: Waarom vind ik dit interessant? Wat zie ik? Hoe zou het klinken? Welke beweging zou hierbij horen? Via een zintuigenkaart en de kunstwerken doken de kinderen in hun eigen verbeeldingswereld.
“Bij dit geluid denk ik aan blauw, paars en roze.” “Dit kunstwerk vind ik mooi, want het is niets en daarom kan ik er dingen bij bedenken.”
Als afsluiting van het programma bevonden we ons in de experimentele keuken van Selly Raby Kane. Rond de eettafel, een plek waar herinneringen worden opgedaan en uitgewisseld. Iedereen kreeg een eigen bolletje deeg, waarmee ze hun eigen “broodherinnering” konden vormgeven. Enkele voorbeelden: croissantjes maken met papa en mama, of het lekkerste broodje dat alleen in Portugal te vinden is. Frankrijk, Portugal, Vietnam, Italië — de wereld werd in broodvorm vertegenwoordigd en met elkaar gedeeld.
Van dinsdag 10 tot en met vrijdag 13 maart was kunstenaar Maguette Dieng bij Marres in huis om verschillende workshops te begeleiden. Haar werk Kuurèl bu tèèd is momenteel te bewonderen in de tentoonstelling Porous Grounds, Sacred Codes. Maguette heeft in Senegal – veelal in Dakar – geluiden beluisterd en vastgelegd.
“Voor mij functioneren deze geluiden als poorten om andere werkelijkheden te begrijpen – van sociale, culturele en spirituele aard.”
De impact van geluid op onze omgeving liep als een rode draad door de workshops. In totaal verzorgde Maguette vijf workshops, allemaal verschillend en afgestemd op de doelgroep. Leerlingen van basisschool Petrus en Paulus werden door Maguette uitgedaagd om met post-its te reageren op de kunst die ze zagen in de tentoonstelling: dit begon met een woord en eindigde met een tekening.
Studenten van de muziekopleiding aan het Vista College liepen eerst vijftien minuten door het gebouw en de tuin van Marres, terwijl ze hun voicerecorder hadden aanstaan. Vervolgens luisterden ze deze opname terug via een koptelefoon en maakten ze tijdens het luisteren een sensory map. Geluiden tekenen is uitdagend, maar toen de leerlingen eenmaal op stoom waren, ging het vanzelf. Na de eerste keer luisteren gaf Maguette de leerlingen een doorzichtig vel dat ze over hun eerste werk heen konden leggen. Wanneer je de geluidsopname voor de tweede keer beluistert, hoor je geluiden die je de eerste keer zijn ontglipt.
Deze voorbeelden zijn slechts een kleine greep uit de diverse opdrachten die Maguette naar Marres heeft gebracht. Het was erg inspirerend om te zien hoe de leerlingen aan de slag gingen tijdens haar workshops. Ik vind het zelf altijd erg boeiend om aanwezig te zijn bij workshops van kunstenaars, om zo een beter beeld te krijgen van hun artistieke proces en verdere inspiratie op te doen voor toekomstige educatieve programma’s.
Maguette sloot haar week bij Marres af met een fantastische (en drukbezochte!) listening session in samenwerking met Lynnée Denise. In deze uitwisseling spraken DJ’s Maguette Dieng en Lynnée Denise over muziek die tradities uit het verleden verbindt met ideeën voor de toekomst. Van gebedsruimtes tot de dansvloer lieten ze zien hoe kennis wordt doorgegeven via improvisatie, rituelen en klanken die niet altijd in woorden te vatten zijn.
Tekst en afbeeldingen: Bibice Piets
Lesprogramma: 10 maart – Petrus en Paulus & IBBO, 11 maart – families/ gezinnen, 12 maart – United World College & Vista College, 13 maart – listening session
Op 10 en 11 Februari brachten de Havo 4 leerlingen van het Bernard Lievegoed College een bezoek aan Marres. De klas was specifiek langsgekomen om de tentoonstelling Porous Grounds, Sacred Codes te bezichtigen. De tentoonstelling sluit na zeggen van docent Erik “naadloos” aan bij de lessen van hun periode maatschappijleer waarbij ze leerde over thema’s zoals migratie en culturele identiteit.
Tijdens het bezoek waren de leerlingen respectvol en oprecht geïnteresseerd. Na een korte introductie kregen ze de taak om zelfstandig de tentoonstelling met behulp van zintuigkaartjes te ontdekken. Hierbij viel me vooral op dat leerlingen opzoek gingen naar informatie die ze herkende van de lessen op school. Toen ik een rondje maakte door de tentoonstelling kreeg ik ook wat vragen over een paar van de werken. Door de werken kort toe te lichten zag ik dat de leerlingen beter begrepen waar ze naar keken.
Vervolgens heb ik de opdracht broodverhalen uitgevoerd met telkens de helft van de groep bij het werk van Selly Raby Kane. Dit was voor mij de eerste keer dat ik deze opdracht gaf maar ik was erg tevreden hoe het ging. Na een uitleg vroeg ik de leerlingen om zelf een herinnering met een brood of deeg gerecht uit te werken in deeg. Hierbij wisten de meeste leerlingen meteen wat ze wilde maken. Vervolgens bij het reflectie rondje waren er veel mooie creaties en persoonlijke verhalen. Een aantal verhalen waren erg herkenbaar voor meerdere leerlingen en het delen van deze persoonlijke verhalen zorgde dat iedereen aandachtig luisterde.
Na afloop kreeg ik van een groepje leerlingen te horen dat ze verrast waren door de tentoonstelling en dat ze het interessant vonden om te zien. Voor mijzelf was het ook een zeer geslaagde ochtend en was ik blij hoe mijn eerste tour van Porous Grounds, Sacred Codes verlopen was.
Sommige kunstenaars maken kunstwerken van materialen die wij zien als afval. Ze maken van iets ‘lelijks’ iets moois en geven afgedankte materialen een tweede leven. Leerlingen uit de brugklas van het Broeklandcollege werden uitgedaagd om een icoon – een soort goddelijk wezen of superheld – te maken van restmateriaal en afval. Dit kunstwerk werd uiteindelijk tentoongesteld in het museum van school.
In groepjes van vier gingen de leerlingen aan de slag met het door hun uitgekozen materiaal. Elke leerling koos slechts een materiaal uit en werd eerst uitgedaagd om dit materiaal te onderzoeken: Waarom heb je dit materiaal uitgekozen? Waarvoor wordt dit materiaal gebruikt? Wanneer is het materiaal niet meer bruikbaar en verandert het in afval? De materialen waar leerlingen uit konden kiezen bestonden onder andere uit flesdopjes, kurken, citroenzakjes, reststofjes en oude posters van tentoonstellingen.
Vervolgens gingen de leerlingen aan de slag met het combineren van de uitgekozen restmaterialen tot één kunstwerk. Dit was af en toe best lastig, want hoe combineer je al deze materialen tot iets nieuws? Het meest uitdagende hierin bleek het samenwerken te zijn: samen op onderzoek uit, kijken wat wel en niet werkt en vervolgens een besluit nemen ging moeizaam. De leerlingen hadden hier veel ondersteuning bij nodig, maar uiteindelijk waren ze zelf verbaasd over het resultaat en dat was erg mooi om te zien.
Ook dit jaar was er een samenwerking tussen Marres en @ease, bestaande uit een tweedelige workshopserie. Het eerste deel vond plaats bij @ease, waar deelnemers luisterden naar het onzichtbare collectieve verhaal rondom het werk Ubbi, Tisóoli van Selly Raby Kane. Tijdens het luisteren werden zij uitgedaagd om hun ideeën en gedachten om te zetten in een tekening. Welk visueel beeld ontstaat er wanneer je enkel naar een kunstwerk luistert?
Vervolgens gingen de deelnemers aan de slag met het maken van kleine figuurtjes van textiel. Dit sluit aan bij de tentoonstelling Porous Grounds, Sacred Codes en is een opdracht die is ontwikkeld door Extended, het jongerencollectief van Marres en de Jan van Eyck Academie. Het reproduceren van de mens in miniatuur komt in veel culturen wereldwijd voor. Hierbij worden uiteenlopende materialen gebruikt, zoals hout, stof, wol en ijzer, en ook de technieken verschillen sterk. Vaak dragen deze materialen een culturele symboliek, en hebben stoffen, patronen en technieken een betekenis die verbonden is aan specifieke tradities.
De deelnemers werden uitgedaagd om materialen te kiezen die hen aanspreken, die voor hen belangrijk zijn of die passen bij de persoon aan wie zij dachten tijdens het maken. Daarnaast werd er nagedacht over een boodschap of wens, die zij symbolisch in de figuur verwerkten en zo konden overbrengen.
De week erna kwamen de deelnemers bijeen bij Marres voor een rondleiding, waaronder een bezoek aan Ubbi, Tisóoli van Selly Raby Kane. Kwam hun eigen mentale voorstelling overeen met het kunstwerk dat zij nu voor zich zagen? Aan de hand van een zintuiglijke kaart ontdekten de deelnemers de rest van de tentoonstelling. Het was een van de eerste zonnige dagen van het jaar, waardoor ook de tuin onderdeel werd van de ervaring. Vooral het IJshuis, waar momenteel werk van Hamedine Kane te zien is, viel erg in de smaak.
Het was wederom een mooie uitwisseling en ik kijk uit naar de volgende samenwerking.
Op woensdag 26 november verzorgde Marres voor het platform Samenscholing de workshop Beschouwende Vaardigheden voor docenten. Tijdens deze workshop nam ik de deelnemers mee in een reeks praktische oefeningen om direct toe te kunnen passen in de klas.
Deze oefeningen zijn ontwikkeld tijdens het onderzoeksproject SenseSquared in samenwerking met internationale partners* en ondersteund door Erasmus+. In deze oefeningen staat een artistieke houding centraal, die vergelijkbaar is met de houding van een kunstenaar in het proces van creatie – voor zover je dat kunt generaliseren. We hebben het hier over een onderzoekende, open houding, die het onbekende omarmt en ruimte biedt voor iets nieuws.
Het gaat daarbij niet om een kennisoverdracht van docent naar leerling, maar om een gezamenlijke ervaring waarbij het leerproces meerdere richtingen uitgaat en de leerlingen ook van elkaar en de docent van de leerlingen leert. Niet de uitkomsten van dit leerproces, maar het proces zelf staat centraal; het gezamenlijk ontdekken, het stellen van vragen en het leren van elkaars zienswijzen en perspectieven. Ook de zintuiglijke ervaring komt bij alle oefeningen terug. Het maakt de deelnemers meer bewust van hun fysieke aanwezigheid en hun plek in het geheel.
Bij een van de oefeningen krijgt iedere deelnemer een stuk brooddeeg in handen, om goed door te kneden. Ondertussen vormen mijn handen van het deeg een croissant en vertel ik de groep mijn persoonlijkebroodverhaal. Bij ons thuis was het vroeger een traditie om op zondag croissantjes te eten. Of ik nou bij mijn vader of bij mijn moeder was, op zondag aten we croissants. Altijd. Ik was dan ook erg verbaasd toen ik als achtjarige een weekend bij mijn neefje en nichtje ging logeren en er op zondag geen croissants waren! De andere deelnemers vertellen elkaar twee aan twee hun eigen broodverhaal, terwijl ook hun handen van het deeg het soort brood vormt dat bij het verhaal past.
Na afloop praten we na en wisselen ervaringen uit. Wat kunnen we de kinderen en jongeren aan ervaringen meegeven? Hoe kunnen we in onze werkwijze aanvullend zijn aan het reguliere aanbod op scholen? De zintuiglijke ervaring en het lichaamsbewustzijn betrekken bij het leren – zoals we bij de oefeningen hebben gedaan -, is de deelnemers goed bevallen en in veel gevallen iets dat ze zelf al vaker deden. Bijvoorbeeld door te bewegen, te onderzoeken en verschillende perspectieven te gebruiken. Deze manier van werken kan bijdragen aan een sense of belonging. Wie ben ik? En hoe verhoud ik mij tot mijn omgeving?
Ook ruimte voor de verbeelding vinden de deelnemers belangrijk bij het vormgeven van hun lessen en workshops, het opent nieuwe werelden. Als kinderen in contact komen met hun eigen fantasie, met hun eigen verhalen en interesses, raken ze betrokken en meer gemotiveerd. Bovendien laat het zien dat iedereen anders is, er is geen goed of fout. Ook bespraken we de waarde van het gebruik van een ritueel in de klas, bijvoorbeeld door herhaaldelijk de klas setting te veranderen en daar een handeling met betekenis aan toe te voegen. Rituelen, zoals het maken van een cirkel met de groep, kunnen ondersteunend zijn bij het ontwikkelen van een artistieke houding. Ze kunnen verbindend werken en heel waardevol zijn, als de persoonlijke uitkomst door de groep wordt erkend.
In het gezamenlijk onderzoeken en het delen van ervaringen, is iedere ervaring er een die telt en bijdraagt aan de groep als geheel. Mijn beleving is dat deze manier van werken mij bij mezelf brengt (Wat ervaar ik? / Hoe is dat voor mij? / Waar sta ik?) én me verbind met de groep en het grotere geheel. Een waardevolle ervaring! Dank aan de deelnemende docenten voor het delen van jullie verhalen. Ik hoop dat jullie belichaamde kennis veel kinderen en jongeren bereikt.
Op zondag 7 december vond bij Marres het allereerste Kinderdag Festival Celebrate YOU plaats. Kinderdag is een jaarlijks initiatief van OSCAM, een hedendaags kunstcentrum uit Amsterdam. Dit jaar wilde OSCAM Kinderdag uitbreiden naar meerdere locaties in Nederland, waaronder Maastricht en Rotterdam (HipHopHuis).
Het Kinderdag Festival werd mede georganiseerd door de Kindermuseumdirecteuren, die samen met een jongerencoach hebben gewerkt aan het ontwerp en de uitvoering van delen van het programma. Dit gaf kinderen een unieke kans om actief betrokken te zijn bij de museumwereld en bood hen een bijzondere ervaring in het vormgeven van een kunstfestival. Vijf woensdagen kwamen kindermuseumdirecteuren Mohammad Saad Mustafa Barakat, Stanske Savelkouls, Sophie Hana en Emre Jonas Swinkels samen om het festival voor te bereiden. Ze bedachten workshops, maakten versieringen, poseerden voor foto- en videomateriaal, deelden flyers uit, vulden een grabbelton en stelden afspeellijsten samen voor de silent disco.
Op zondag 7 december bezochten meer dan zestig kinderen Marres voor Kinderdag. Elk kind volgde twee workshops naar keuze, zoals een hiphopworkshop van Oxygen, voorleessessies met boeken van Centre Céramique, haken met Maasstitch, striptekenen met Lola Coenders of dichten met Lee Janssen. Tussendoor was er volop ruimte om hutten te bouwen, een glittertattoo te laten zetten of foto’s te maken in de photobooth. Met broodjes (vega) knakworst, tosti’s, appels, speculaas en chocomel was alles aanwezig voor een geslaagde dag. We sloten het festival feestelijk af met een silent disco, waar alle kinderen hun laatste energie kwijt konden. Het was een superleuke dag waarop de kinderen écht centraal stonden, en dat was fantastisch om te zien!
Marres Kinderdag Festival Celebrate YOU!Marres Kinderdag Festival Celebrate YOU!Marres Kinderdag Festival Celebrate YOU!
Begin december heb ik de eerste lessenreeks afgerond bij het Broeklandcollege. Voor het vak KCKV (Kunst en Culturele Kunstzinnige Vorming) bezochten de leerlingen van het derde leerjaar Marres en kregen ze daarnaast vier lessen op school waarin ze de zintuiglijke benadering van Marres konden ervaren.
De leerlingen bezochten de tentoonstelling Gestures as Portals van performancekunstenaar Amparo González Sola. Deze tentoonstelling gaat onder andere over sociale media en de manier waarop we met elkaar – en via onze lichamen – communiceren. Eén van die manieren is het gebruik van emoji’s. Hoewel emoji’s handig zijn, kunnen ze soms ook voor onduidelijkheid zorgen. Sociale media vormen een herkenbare ingang om met jongeren in gesprek te gaan over het werk van González Sola, omdat het dicht bij hun leefwereld staat.
Als voorbereiding op het museumbezoek ontwierpen de leerlingen hun eigen emoji. Ze dachten na over wat hun emoji precies communiceert: welke emotie, situatie of ervaring drukt jouw ontwerp uit? Tijdens het bezoek aan Marres bekeken ze de performance van González Sola en gingen ze daarnaast ook zelf aan de slag met performance kunst, zo maakten ze een serie reels.
Na het bezoek aan Marres stonden de lessen in het teken van de tentoonstelling Porous Grounds, Sacred Codes, en specifiek het werk van DJ en geluidskunstenaar Maguette Dieng. Geïnspireerd door Diengs werk gingen de leerlingen aan de slag met het maken van een soundscape van geluiden die te horen zijn op het Broeklandcollege. Ze kregen de opdracht om geluiden op te nemen die hen aan school doen denken. Dat bleek soms lastiger dan verwacht—juist omdat we zo gewend zijn aan de dagelijkse klanken om ons heen.
De leerlingen brachten in kaart welke geluiden karakteristiek zijn voor hun school. Vervolgens bewerkten ze hun opnames en monteerden ze deze tot een echte soundscape. Voor veel leerlingen was het de eerste keer dat ze met geluid werkten en dat ze dit moesten monteren. Om hen op weg te helpen schreef ik een handleiding met alle opties en tools die ze konden gebruiken.
Uiteindelijk leverde elke leerling een eigen soundscape van het Broeklandcollege aan. Het was ontzettend leuk en interessant om alle geluiden terug te horen; sommige waren direct herkenbaar, andere pas na een paar keer luisteren. Het project was een mooie manier om de omgeving en beleving van de jongeren via geluid zichtbaar—en hoorbaar—te maken.
Tekst: Bibice Piets
Bezoek: 3o september, 2 & 28 oktober, 25 november en 2 december